دغدغه های نسرین رضایی

سایه های رنگی

 
وضعیت زنان در ترکیب بازار کار سوئد و هلند
نویسنده : نسرین رضایی - ساعت ٦:۳٩ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٧/۳/٢٠
 

حضور شش برابری زنان نسبت به مردان در شغل‌های نیمه‌وقت

در حالی‌که در بسیاری از نقاط و مناطق جهان، دولت‌ها همچنان نسبت به حقوق زنان بی‌توجه هستند و بهای این غفلت را هم به صورت افزایش هزینهء سلامت خانواده، بروز ناهنجاری‌های اجتماعی و اقتصادی می‌دهند، در تعدادی از کشورها طی چند دههء گذشته حرکت به سوی توجه کافی به موقعیت و وضعیت زنان آغاز شده و این قشر از جامعه شاهد کاهش محدودیت‌های اجتماعی وتبعیض شغلی و اقتصادی خود هستند. در مقالهء حاضر به طی شدن این روند در دو کشور سوئد و هلند اشاره شده است.

هلن
بازار کار و درآمد زنان

میزان مشارکت زنان در بازار کار و مشارکت آن‌ها هنوز بسیار کم‌تر از مردان است. این گفته تقریبائ در مورد تمام جنبه‌های مشارکت‌آن‌ها از جمله شغل، تخصص و رشته‌های‌شغلی و نیز سطح کار صادق است. زنان همچنین در هفته ساعات کم‌تری در مقایسه با مردان کار می‌کنند. کم‌تر بودن متوسط ساعات کاری و کوتاه‌تر بودن سابقهء کاری آن‌ها (به سبب دور شدن مکرر آن‌ها از محیط کار) باعث تضعیف موقعیت شغلی زنان و کاهش توانایی آن‌ها در ارتقا به شغل‌های مدیریتی یا سطح بالا می‌شود.

البته طی سه دههء پیش درصد مشارکت زنان در بازار کار از 34 درصد به 54 درصد رسیده است. انتظار می‌رود این روند همچنان تداوم یابد زیرا در حال حاضر تعداد بیش‌تری از دختران از سطح تحصیلاتی برابر پسران برخوردار هستند و این امر باعث می‌شود زنان در آغاز فعالیت شغلی خود از موقعیت مساوی مردان بهره‌مند باشند.

هرچه سطح تحصیلات مردان و زنان بالاتر باشد، میزان حضور آن‌ها در بازار کار بیش‌تر است.
در هلند درصد زنان شاغل ارتباطی مستقیم با سطح تحصیلات آن‌ها دارد به همین دلیل حضور زنان با سطح تحصیلاتی و مهارتی کم، بسیار پایین‌تر از زنان تحصیل‌کرده و ماهر است. در سال 2004 تنها 19 درصد زنان با سطح سواد ابتدایی در مشاغل مختلف حضور داشتند در حالی که 81 درصد زنان با تحصیلات دانشگاهی، مشغول کار بودند. از سوی دیگر درصد زنان تحصیل‌کرده‌ای که پس از مادر شدن به بازار کار برمی‌گردند دو برابر زنان با سطح مهارتی و تحصیلاتی پایین است و آمار و ارقام نشان می‌دهد این تفاوت در حال افزایش یافتن است.

هنگامی که زنان کم‌مهارت یا مهارت پایین به دلیل بچه‌دار شدن بازار کار را ترک می‌کنند اغلب هرگز بازنمی‌گردند. این امر باعث ضررهای متعدد اقتصادی می‌شود زیرا برای آموزش این زنان هزینه شده و از سوی دیگر ترکیب نیروها در بازار کار به شکلی پیش‌بینی نشده تغییر می‌کند.

ترکیب بازار کار بر وضعیت اجتماعی زنان تاثیر می‌گذارد. هنگامی که تعداد اندکی زن در بازار کار حضور دارند، دسترسی آن‌ها به درآمد مستقل کم‌تر از مردان است. این امر تا اندازه‌ای حاصل تعداد زیاد کارکنان زن نیمه‌وقت و سطح نسبتائ پایین شغل‌هایی است که زنان برعهده می‌گیرند، در دههء گذشته به‌طور متوسط دستمزد زنان 25 درصد پایین‌تر از مردان بوده است. تفاوت پرداخت بین زنان و مردان حاصل تفاوت‌ها در ماهیت شغل‌هایی است که زنان و مردان برعهده می‌گیرند. همچنین زنان شش برابر بیش از مردان در شغل‌های نیمه‌وقت حضور دارند.

شغل نیمه‌وقت

اشتغال نیمه‌وقت خصوصائ برای زنان یکی از راه‌های ترکیب شغل‌های رسمی با فعالیت‌های روزانه است. دولت قصد دارد با هدف تشویق مردان به گرفتن کارهای نیمه‌وقت و توزیع متوازن‌تر اشتغال نیمه‌وقت بین زنان و مردان، تعداد شغل‌های نیمه‌وقت را افزایش دهد.
تحصیلات

در هلند تحصیل برای دختران و پسران بین سنین پنج تا 16 سال اجباری است. نام‌نویسی کودکان در مدارس طی سال‌های اخیر خصوصائ بین دختران رشد کرده است در نتیجه دختران در سن 18 سالگی اکنون در آموزش تمام‌وقت مشابه پسران مشاهده می‌شوند.
اگرچه میزان حضور زنان و دختران در اشکال مختلف آموزش مشابه مردان بوده اما در انتخاب رشته‌های تحصیلی تشابهی بین آن‌ها نیست. برای مثال در رشته‌های فن‌آوری و فن‌آوری اطلاعات زنان تمایل کم‌تری به تحصیل نشان می‌دهند. در سال 1993 دروس اولیهء این رشته‌ها در مدارس ابتدایی و راهنمایی گنجانده شد تا دختران به سوی آن گرایش پیدا کنند.
سوئد

در سوئد فرصت مساوی به معنای حقوق، مسوولیت‌ها و فرصت‌های برابر برای زنان و مردان برای اشتغالی است که زمینهء استقلال اقتصادی، نگهداری از فرزندان و مشارکت در سیاست، اتحادیه‌ها و دیگر فعالیت‌های اجتماعی را فراهم می‌کند.

واژهء تساوی به تشابه در روابط بین تمامی اشخاص و گروه‌ها در جامعه اشاره دارد. این مفهوم در اعتقاد به یکسان بودن همهء افراد از لحاظ ارزش، صرف‌نظر از جنس، نژاد و مذهب ریشه دارد. یکی از مهم‌ترین جنبه‌های تساوی، تساوی فرصت‌هاست.
تساوی فرصت‌ها، جنبه‌های کمی و کیفی دارد. جنبهء کمی به معنای توزیع مساوی زنان و مردان در تمام حوزه‌های جامعه از جمله آموزش، کار و ساختار قدرت است. منظور این است که ترکیب حضور زنان و مردان در هر گروه 40 به 60 یا پنجاه  پنجاه باشد. اگر زنان بیش از 60 درصد نیروها را تشکیل دهند، این گروه تحت تسلط زنان محق می‌شود. جنبهء کیفی تساوی به معنای این است که به دانش، تجربه و ارزش‌های هر دو گروه زنان و مردان ارزش یکسان داده می‌شود و از این ویژگی‌ها به‌طور یکسان استفاده می‌شود.
در اواسط دههء 1970 پارلمان سوئد تصمیم گرفت با تغییراتی بلندمدت، شرایط را برای زنان و مردان فراهم کند تا بتوانند نگهداری از فرزندان را با کار، فعالیت سیاسی و اجتماعی ترکیب کنند.

در این سند که با نام "هدف برابری است" منتشر شد، اهداف زیر ذکر شده بود:
1-
حق کار برای همه

2- کاهش ساعات کار

3- حق خانواده‌ها در بهره‌مندی از خدمات حمایتی دولتی برای نگهداری از کودکان

4- افزایش مشارکت مردان در کارهای منزل و نگهداری از کودکان

5- فعالیت مساوی سیاسی و اجتماعی مردان و زنان در سال 2000 نیز تدابیری با اهداف زیر اتخاذ شد:

1- حذف تبعیض آموزشی

2- حذف تبعیض شغلی

3- بهبود شرایط زنان در محیط کار

4- پرداخت دستمزد مساوی برای کار یا ارزش یکسان به زنان و مردان

5- افزایش مشارکت مردان در نگهداری از کودکان در خانه

6- تضمین اجتناب از خشونت وابسته به جنسیت

7- افزایش مشارکت زنان در نهادهای تصمیم‌گیری و مشاوره‌ای

همچنین برنامهء ملی اقدام در جهت اهداف یاد شده شامل موارد زیر است:

1- تلاش برای افزایش حضور زنان در شغل‌های مدیریتی و دیگر جایگاه‌های بالا در

شرکت‌ها
2-
تلاش برای تشویق مردان به برعهده گرفتن سهمی بالاتر در نگهداری از کودکان
3-
تحقیق دربارهء منابع و قدرت مالی زنان و مردان

4- ارزیابی و اتخاذ تدابیری برای کاهش تفاوت پرداخت دستمزد به زنان و مردان در شغل‌های مشابه

5- تشکیل بانک اطلاعات دربارهء سلامت زنان

6- اتخاذ تدابیری برای بهبود شرایط سلامتی زنان در کل و جلوگیری از دچار شدن آن‌ها به بیماری‌های شغلی

دولت سوئد با‌ هدف اجرای تدابیر اتخاذ شده برای بهبود وضعیت زنان، فعالیت‌هایی را آغاز کرده که مهم‌ترین آن‌ها عبارتند از:

1-  تشکیل نهادهایی جهت تحقیقات آماری و شفاف‌سازی وضعیت دقیق زنان

2-  تحقیق دربارهء تمامی مسایل زنان

3-  تحلیل پیشنهادهای مطرح شده و تصمیم‌های اتخاذ شده در امور سیاسی مختلف از منظر جنسیتی در سطح ملی، منطقه‌ای و محلی

4-  استخدام متخصصان و مشاوران در سطح کشور دربارهء موضوعات زنان

5-  آموزش نیروی انسانی متخصص امور مختلف زنان

این در حالی است که از پیش مقدمات برای تسهیل مشارکت زنان فراهم شده است. برای مثال از 349 نمایندهء مجلس سوئد، 3/45 درصد زن هستند، یعنی از سال 1971 تاکنون تعداد نماینده‌های زن در مجلس سوئد سه برابر شده است. همچنین اکثریت اعضای کمیته‌های مجلس که مهم‌ترین وظایف سیاست‌گذاری را انجام می‌دهند، زن هستند. از سوی دیگر در دولت سوئد، 11 وزیر زن و 11 وزیر مرد هستند.

جمعیت سوئد حدود 9 میلیون نفر است و از این تعداد 4/4 میلیون نفر نیروی کار محسوب می‌شوند. بیش از نیمی از جمعیت این کشور زن هستند و در سال 2003، 78 درصد زنان در سن 20 تا 64 سال شاغل بودند. قانونائ زنان حق دارند در تمامی شغل‌ها مشغول فعالیت شوند.


 
منبع: سایت مرکز آمار سوئد

       ترجمه: محمدعلی آذری‌نیا

 


 
comment نظرات ()
 
 
 



كد آهنگ

كد موسيقی